Dodge SpaceVan

 

 

Αν κάποιος είχε μεγαλώσει την δεκαετία του 60 ή του 70 στην Μεγάλη Βρετανία θα του ήταν πολύ οικία η εικόνα ενός κίτρινου μικρού φορτηγού της Βρετανικής  Telecom . Τα Dodge Van φάνταζαν να υπάρχουνε παντού. Και ήταν η Βρετανική Telecom που με τις παραγγελίες της κράτησε ζωντανό το μικρό φορτηγάκι, πέραν και της ημερομηνίας που οι κατασκευαστές του θα το είχαν σταματήσει !
Το Dodge 'Telecom' van ξεκίνησε τη ζωή του το 1960 ως Commer 1500 FC. Το νέο φορτηγάκι  3/4 τόνων σχεδιάστηκε ώστε να κάνει αισθητή την παρουσία της Rootes στην μικρή σχετικά αστική  αγορά των εμπορικής χρήσεως οχημάτων. Το σχέδιο ήταν να χρησιμοποιηθούν όσο το δυνατών περισσότερα εξαρτήματα από ήδη υπάρχοντα μοντέλα, ντυμένα σ' ένα στιλάτο νέο όχημα σχεδιασμένο από τον Steel Fisher.

 

 

Με κινητήρα 53 ίππων, 1500 κυβικών από το γνωστό μοντέλο Hillman Minx, το τετρα-τάχυτο κιβώτιο του Commer Express light van, το σύστημα διεύθυνσης του Sunbeam Alpine,  την μπροστινή ανάρτηση και τον πίσω άξονα του  Humber Hawk! Τα πόμολα στις πόρτες ήταν του Hillman Husky. Υπήρχαν 16 διαφορετικές εκδόσεις, ανάλογα της χρήσης. Από ημιφορτηγό αγροτικής χρήσης μέχρι με δεξαμενή για την μεταφορά γάλακτος. Μπορούσε να το παραγγείλει κανείς με πλαϊνή πόρτα και με ανοιγόμενες ή συρόμενες πόρτες του οδηγού και του συνοδηγού.
Ο κινητήρας των 1500 κυβικών μετέδιδε την κίνηση στους μπροστινούς τροχούς και ήταν τοποθετημένος ανάμεσα στον οδηγό και τον συνοδηγό. Ήταν το πρώτο φορτηγάκι της κατηγορίας του που είχε και πετρελαιοκινητήρα (έναν Perkins 4-99 1621κυβικών. Μπροστά είχε ανεξάρτητες αναρτήσεις - κάτι που υοθετήθικε μετά το 1981 από τους υπόλοιπους κατασκευαστές!  

Το πρωτότυπο κατασκευάστηκε στο εργοστάσιο της Commer στο Dunstable το 1959 και οι δοκιμές γίναν στο Μεξικο, την Ισπανία και την Κένυα. Η πρώτη σειρά οχημάτων είχε δύο και αργότερα τρείς, γραμμές χρομιωμένες  ανάμεσα στα μπροστινά φώτα  και το κοκκινο σήμα της Commer στο κέντρο. Το καλοριφέρ ήταν extra - όπως άλλωστε ήταν για τα περισσότερα αυτοκίνητα της εποχής!

 

Η δεύτερη σειρά κυκλοφόρησε το 1961, μόλις ένα χρόνο μετά την πρώτη. Ο κινητήρας έγινε 1600 κυβικά και η μάσκα άλλαξε για να διευκολύνει τον αερισμό του κινητήρα.
Το 1962 ξεκίνησε και η συναρμολόγησή του στο Iran. Την ίδια χρονιά επεκτάθηκαν και οι επιλογές. Τον Οκτώβριο του 1962 υπήρχε πλέον και σε έκδοση των 2,5 τόνων. Με δυνατότερες φυσικά αναρτήσεις, μεγαλύτερα λάστιχα και πίσω φρένα. Μόνο στην Μεγάλη Βρετανία κυκλοφορούσε ήδη σε 21 διαφορετικές εκδόσεις!

 

Το 1963, ο κατασκευαστής παιχνιδιών Corgi ανήγγειλε την σειρά Corgi Constructor set, εμπνευσμένη από το μεγάλο εύρος των εκδόσεων του Commer. Το set αποτελούνταν από δύο φορτηγάκια Commer και 4 διαφορετικά ντυσίματα-καρότσες, παραμένοντας στην αγορά μέχρι το 1968. Ένα από τα πιο δημοφιλή Χριστουγεννιάτικα παιχνίδια της εποχής παγκοσμίως! Ο Corgi χρησιμοποίησε το Commer ως βάση για μια αυτοκινούμενη κάμερα και ένα αυτοκινούμενο τροχόσπιτο. Αντίστοιχα η εταιρία Matchbox κυκλοφόρησε ένα συμπαθητικό απαλό πράσινο φορτηγάκι-παιχνίδι, για μεταφορά γάλακτος.
Από το Σεπτέμβριο του 1965 υπήρχε και μια έκδοση με αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων της  Borg Warner και ο κινητήρας έγινε 1700 κυβικά της Rootes. Την ίδια εποχή άλλαξε και το όνομα σε PA 1500/2500. Η εκδόσεις όμως μειωθήκαν δραματικά σ' αυτήν του van, του minibus και των ταξί.

 

Το Αύγουστο του 1967, άλλαξε πάλι η ονομασία της σειράς σε PB. Την χρονιά αυτή θα πρώτο-κυκλοφορήσει και με το σήμα της Dodge ή της Fargo αφού η Rootes εξαγοράστηκε εντωμεταξύ από την Chrysler. Τα μοντέλα της Dodge έγιναν γνωστά με τους κωδικούς  K 120,  K 140 ή K 160 ανάλογα με το ωφέλιμο φορτίο , ενώ της Fargo ως F 120, F 140 ή F 160 αντίστοιχα.

Μια νέα έκδοση deluxe παρουσιάστηκε το 1970 για την αγορά του 1971, απαντώντας στον ανταγωνισμό του Ford Transit και του Bedford CF που είχαν ήδη προσφέρει περισσότερες ανέσεις στον οδηγό. Η deluxe έκδοση είχε χρωματισμένα καθίσματα, μαλακό ταμπλό, μαλακά εσωτερικά στις πόρτες, προβολείς και αναπτήρα για τσιγάρα. Με τετράγωνα όργανα, πίνακα με κουμπιά και κλειδαριά στο τιμόνι ανέβαινε σίγουρα κατηγορία για την εποχή του

Το 1974, η επίσημη ονομασία ήταν Spacevan, (καμία σχέση με το διάστημα) το όνομα το κέρδιζε για το μεγάλο χώρο που διέθετε (Space = Διάστημα ή χώρος), περίπου 200 κυβικά πόδια, περισσότερα από κάθε ανταγωνιστή.

 

Τον Ιανουάριο του 1976, το Βρετανικό τμήμα της Chrysler εξαγοράστηκε από το κράτος. Μέρος της συμφωνίας ήταν η αναβάθμιση του Spacevan. Το περιοδικό «Truck» έγραφε  "Είναι δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι (το Spacevan) μπορεί να ανταγωνιστεί ισότιμα πλέον τα πολύ πιο σύγχρονα  Transit, CF και Sherpa". Σημείωνε βέβαια τα πολύ καλά φρένα της Dodge και πρόσθετε ότι "σίγουρα υπήρξαν βελτιώσεις." Το περιοδικό «Truck» ανέφερε ακόμη την μικρή απόδοση του κινητήρα αλλά και το πολύ μικρότερο κόστος αγοράς!

Τον Αύγουστο του 1976, το όνομα Dodge υιοθετήθηκε για τα Spacevan, αντικαθιστώντας πλέον τα Commer και Fargo.

 

Τον Μάη του 1977, ξεκίνησε ένα νέο εργοστάσιο συναρμολόγησης στο Dunstable ενώ μέχρι τον Οκτώβριο υπήρχε και το νέο look του Spacevan προς αγορά.
Το νέο Spacevan είχε αποκτήσει πλέον νέα μάσκα, πλαστική με γρίλιες κατά μήκος ολόκληρου του μπροστινού τμήματος. Ο εμπρός προφυλακτήρας είχε υψωθεί και είχε ένα άνοιγμα για τον καλύτερο αερισμό του κινητήρα. Μηχανικά το όχημα παρέμενε ίδιο. Η έκδοση Deluxe μετονομάστηκε σε Hi-Line και είχε καλύτερη ηχομόνωση του κινητήρα. Οι πόρτες εσωτερικά και τα καθίσματα ήταν πλαστικά σε απόχρωση  tobacco, το ντουλαπάκι κλείδωνε υπήρχε υποδοχή για εγκατάσταση ραδιοφώνου. Η θέση του οδηγού ρυθμίζονταν η πλάτη της και ανασηκώνονταν για να αποκαλύψει την μπαταρία. Τα μοντέλα Hi Line είχαν βαμμένους ασημένιους προφυλακτήρες , ενώ στα υπόλοιπα μοντέλα ήταν μαύροι.

Τον Αύγουστο του 1978, η Peugeot εξαγόρασε την ευρωπαϊκή Chrysler και επειδή δεν είχαν την απαραίτητη τεχνογνωσία για την κατασκευή μικρών φορτηγών δημιουργήσανε από κοινού με την Renault Truck Industries την εταιρία Karrier Motors Ltd. Μετά από αυτή την συμφωνία τα φορτηγά Following άνω των 3.5 τόνων τα πουλούσαν οι αντιπρόσωποι της  Renault, ενώ τα μικρότερα  Dodge από τους αντιπροσ'ωπους τηςTalbot.

 

Το 1980, η Dodge (το Spacevan είχε ακόμη το σήμα της Dodge στην Μεγάλη Βρετανία) ποντάροντας στον μεγάλο χώρο φόρτωσης 200 κυβικά πόδια (570 μ2) προσέγγισε τα Βρετανικά ταχυδρομεία που ως εκείνη τη στιγμή  είχαν εν ενεργεία15,000 Dodge Spacevans. Δύο εργοστάσια κατασκευάζανε μικρά λεωφορειάκια, αγροτικά και νοσοκομειακά.

Παρότι λοιπόν το μοντέλο ήταν να εγκαταλειφθεί το 1981, η μεγάλη συμφωνία με τα Βρετανικά Ταχυδρομεία της GPO το κράτησε ζωντανό τουλάχιστον για 2 χρόνια ακόμη. Η GPO και η Βρετανική Telecom είχαν αγοράσει πάνω από 27.000 κομμάτια από το 1970. Τα φορτηγάκια χρησιμοποιήθηκαν ακόμη από την υπηρεσία Television Licence Detector (ανιχνευτές ραδιοσυχνοτήτων ). Το τελευταίο Spacevan κατασκευάστηκε στα 17 Φεβρουαρίου 1983.

 

Είχε μια μεγάλη και επιτυχημένη πορεία, ήταν πολύ δημοφιλές, αλλά ποτέ η επενδύσεις και η έρευνα της Rootes και αργότερα της Chrysler ή της Peugeot, δεν προχώρησαν αρκετά.

 

 

Το SpaceVan της λέσχης μας (πριν & μετα)

 

 

Επιμέλεια : Τζαννέτος Παπαγεωργίου

 

 

επιστροφή στην κορυφή της σελίδας